آنچه در روایات بیان شده است آن است که مستحب است تا سه روز پس از وفات میت، برای خانواده او غذا فرستاده شود و غذا خوردن نزد آنان مکروه و ناپسند شمرده شده است.

امام صادق علیه السلام فرمود: «زمانی که جعفر بن ابی طالب کشته شد، پیامبر فاطمه را امر کرد که برای خانواده او غذا تهیه کند و تا سه روز برایشان فرستد و از اینجا فرستادن طعام تا سه روز برای خانواده مصیبت دیده سنت شده است.» (الکافی ج3 ص217)

امام باقر علیه السلام فرمود: «مستحب است که برای صاحبان عزا تا سه روز  از روز وفات میت غذا فرستاده شود.» (الکافی ج3 ص217)

امام صادق علیه السلام فرمود: «غذا خوردن در منزل صاحبان عزا از اعمال جاهلیت است و سنت آن است که برای صاحبان عزا غذا فرستاده شود.» (الفقیه ج1 ص184)

بنابراین آنچه امروزه مرسوم است که تا چندین روز نزد صاحبان عزا، غذا خورده می شود و آنان را به زحمت می اندازند و اصطلاحا «مرده خوری» می کنند خلاف تعالیم اسلامی است.

 

 

اصطلاح مرده‌خوری اگر چه زیبا نیست ولی در بین گروهی از مردم درباره مراسمی اصطلاح شده است که هنگام مرگ یک نفر بر سر سفره‌ خانواده متوفی می‌نشینند. این رفتار از سوی اسلام نهی شده و فقها به کراهت آن فتوا داده‌اند ولی هر روزه پررنگ‌تر می‌شود و در شهرها و بخصوص در روستاها به طرز غیرمناسبی مرسوم است. در مواردی حتی در محظوراتی قرار گرفته که اگر آن مجلس اطعام را ترک کنند موجبات دلخوری خانواده متوفی شود. واقعاً نمی‌دانیم آیا این اطعام و خیرات و مبّراتی است که نثار تازه‌گذشته می‌شود یا عزایی است دیگر برای خانواده داغدار به ویژه اگر مرگ عزیزی و جوانی در سانحه‌ای ناگهانی اتفاق افتاده باشد و خانواده از نظر روحی در شرایطی نباشند که کسانی در خانه آنان جمع شوند و غذا بخوردند. مشکل همه هستیم و باید فکری کرد.

در قرآن کریم یکى از اهداف بعثت پیامبر اکرم(ص) «برداشتن غل و زنجیرهایى که مردم به دوش خود انداخته‏ اند»، ذکر شده است. بندها و زنجیرهاى جهل و خرافه و سنت‏هاى غلط که متأسفانه هنوز حتى میان ما مسلمانان هم مرسوم است.

یکى از آداب و رسوم غیر اسلامى و بسیار غلط مربوط به زمانى است که شخصى از دنیا مى ‏رود. از نظر اسلام اولین مهم قبل از دفن، رسیدگى به امور معنوى و اداى حقوق الهى و مردمى اوست. لکن از نظر ما اولین مهم سخن از پذیرایى مهمانان و کیفیت غذاى کسانى است که براى تسلیت خواهند آمد. از نظر دین ظریف اسلام چنین کارى ناپسند و از اعمال زمان جاهلیت شمرده شده است و بر عکسِ آنچه ما عمل مى‏ کنیم سفارش اکید شده که تا سه روز از طرف همسایه و فامیل براى داغدیده غذا تهیه و فرستاده شود و کسى در خانه آنها غذا نخورد. امام صادق علیه‏السلام مى‏ فرماید: غذا خوردن نزد اهل مصیبت از اعمال جاهلیت است و سنت اسلامى، فرستادن غذا براى آنهاست. هنگامى که جعفر بن ابى‏ طالب در جنگ موته به شهادت رسید پیامبر (ص) به حضرت زهرا(س) امر فرمود غذا طبخ کند و تا سه روز براى آنها ببرد.

در این مورد گرچه همه مردم بخصوص صاحبان عزا این سنت صحیح اسلامى را دوست دارند لکن تنها مشکل آن را در عمل، مشکل حفظ آبرو مى ‏دانند که اگر این سنت غلط را ترک کنند شاید در نظر دیگران بخیل خوانده شوند اما این را باید توجه داشت که اجراى سنت الهى و مبارزه با خرافات و آداب و رسوم غیر دینى گرچه سخن مردم را در پى داشته باشد کارى خداپسند است. تا کى باید به خاطر حرف دیگران حرف خداوند را کنار گذاشت؟!

راهى را که در این میان به نظر مى ‏رسد اولاً حاضر نشدن همه ما بر سر چنین سفره‏ هایى است که شاید با کراهت و دلتنگى هم تهیه شده باشد. راه دیگر آن است که عده ‏اى خط شکن شده، حرف دیگران را نادیده بگیرند و این سنت را مرسوم کنند که در خانه مصیبت زده غذا طبخ نشود. راه سوم بدست کسانى است که مى‏ خواهند در حیات خود وصیت کنند و چه خوب است در وصیت خود قید کنند که هزینه چنین کارها و پذیرایى ‏هایى در راه‏هاى خیر و صحیح به عنوان صدقه جاریه براى آنها صرف گردد. آنچه در میان ما و بر خلاف سنت پیامبر (ص) مرسوم است علاوه بر اینکه داغ دیدگان را بیشتر به زحمت انداخته و چه بسا مشکلات روحى شان را بخاطر حفظ آبرو بیشتر مى‏ کند هیچ اثرى هم براى میت ندارد و بهترین عمل این است که بجاى این کارها و به جاى پراکنده شدن فورى از سر مزار متوفى و پرداختن به امور دنیوى و رها کردن میت، باید طبق سنت اسلامى بر سر مزار بمانند و با دعا و قرآن روح تازه گذشته را بهره معنوى برسانند. چه اینکه حضرت زهرا(س) به امیرالمؤمنین (ع) وصیت مى‏ کند بعد از دفنم بر مزارم بنشین و دعا و قرآن زیاد بخوان زیرا میت این هنگام احتیاج به انس با زنده ‏ها دارد.

چند نکته ؟

1-مرده خوری قساوت قلب می اورد .

2-خرج اموات امروز از مشکلات مهم جامعه ماست یه هزینه ناخواسته و برنامه ریزی نشده و جزو امور سخت و شاقی شده است و اسلام تکلیف مالا یطاق ندارد و حرام و گناه است .

3- بعضی از خانواده ها بخاطر فقر سالها در گیرو دار جهیزیه و هزینه ازدواج فرزندانشان هستند بعد از چند سال معطلی یکی میفته میمیره تمام پس انداز را باید خرج مراسم میت کنند باز چندسال از زندگی عقب بیفتند .

4-در بعضی از مناطق من دیدم رسمه که برای بازماندگان کمک مالی میکنند مثلا مبلغ 5میلیون تومان میدهند و ان هم خرج خوراک و غذا میشود خود مردم میخورند . ولی برای ازدواج که امر مقدس  شمرده شده و سفارش و دستور خداوند هست که کمک کنید برای این امر مهم هیچگونه کمکی نمیشود .