هشتم ماه مبارک رمضان
روز هشتم رمضان
احكام تقليد
1-عقيده مسلمان به اصول دين بايد از روی دليل باشد، ولی در احكام غير ضروری دين بايد يا مجتهد باشد كه بتواند احكام را از روی دليل به دست آورد،يا از مجتهد تقليد كند، يعنی به دستور او رفتار نمايد، يا از راه احتياط طوری به وظيفه خود عمل نمايد كه يقين كند تكليف خود را انجام داده است.
2-تقليد در احكام عمل كردن به دستور مجتهد است. و از مجتهدی بايد تقليد كرد كه مرد و بالغ و عاقل و شيعه دوازده امامی و حلال زاده و زنده و عادل باشد. اعلم باشد.
3-مجتهد و اعلم را از سه راه می توان شناخت: اول: آنكه خود انسان يقين كند، مثل آنكه از اهل علم باشد دوم: آنكه دو نفر عالم عادل كه می توانند مجتهد و اعلم را تشخيص دهند سوم: آنكه عده ای از اهل علم كه می توانند مجتهد و اعلم را تشخيص دهند و از گفته آنان اطمينان پيدا می شود، مجتهد بودن و يا اعلم بودن كسی را تصديق كنند
4- به دست آوردن فتوی يعنی دستور مجتهد چهار راه دارد: اول: شنيدن از خود مجتهد. دوم: شنيدن از دو نفر عادل كه فتوای مجتهد را نقل كنند. سوم: شنيدن از كسی كه مورد اطمينان و راستگوست. چهارم: ديدن در رساله مجتهد
5- تقليد ميت ابتداءا جايز نيست، ولی بقای بر تقليد ميت اشكال ندارد. و بايد بقای بر تقليد ميت به فتوای مجتهد زنده باشد .
١١ 6-مسائلی را كه انسان غالبا به آنها احتياج دارد واجب است، ياد بگيرد.
اگر مكلف مدتی اعمال خود را بدون تقليد انجام دهد در صورتی اعمال او صحيح است كه بفهمد به وظيفه واقعی خود رفتار كرده است يا عمل او با فتوای مجتهدی كه وظيفه اش تقليد از او بوده يا با فتوای مجتهدی كه فعلا بايداز او تقليد كند، مطابق باشد
********************************************
دعای روز هشتم ماه مبارک رمضان
اللهمّ ارْزُقنی فیهِ رحْمَةَ الأیتامِ وإطْعامِ الطّعامِ وإفْشاءِ السّلامِ وصُحْبَةِ الکِرامِ بِطَوْلِکَ یا ملجأ الآمِلین.
خدایا روزیم کن در آن ترحم بر یتیمان وطعام نمودن بر مردمان وافشاء سلام ومصاحبت کریمان به فضل خودت اى پناه آرزومندان.
اللهمّ ارْزُقنی فیهِ رحْمَةَ الأیتامِ. خدایا روزیم کن در آن ترحم بر یتیمان
*«پيامبر گرامي اسلام صليالله عليه و آله و سلم»:
خيرُبُيوتِكُم بَيتٌ فيهِ يَتيمٌ مُكَرَّمٌ.
بهترين خانههاي شما خانهايست كه در آن طفل يتيمي مورد مهر و عطوفت قرار بگيرد. (مواعظ عدديّه، ص ١٩)
*«مولي اميرالمؤمنين عليهالسلام»:
اَلله اَلله في الأَيتامِ! فلا تَغُبّوا اَفواهَهُم و لايَضيعُوا بِحضَرِتَكُم.
از خدا بترسيد و دربارة ايتام، خدا را شاهد و ناظر بگيريد! مبادا آنها گاهي سير و گاهي گرسنه بمانند و در جمع شما حقّشان ضايع و پايمال گردد. (نهجالبلاغه، (وصيت)نامه ص ٤٧)
*«مولي اميرالمؤمنين عليهالسلام»:
مِنْ أفضَلِ البِرِّبِرُّ الأَيتامِ.
يكي از والاترين مراتب نيكوكاري لطف و اِحسان نسبت به يتيمان است. (فهرست غرر، ص ٤٣١)
*«حضرت فاطمه زهرا سلامالله عليها»:
فَرَض اللهُ مُجانَبَةَ أَكِل اَموالِ اليَتامي اجارةً مِنَ الظُّلم.
خداوند خوردن مال يتيمان را حرام فرمود تا حقوق آنان از ظلم و تعدّي محفوظ بماند. (بحار، ج ٧٩، ص ٢٦٨)
*«پيامبر گرامي اسلام صليالله عليه و آله و سلم»:
اِنّ اليَتيمَ اِذا بَكي اِهتَزَّ لِبُكائِهِ عَرشُ الرَّحمنِ!
وقتي يتيم گريه ميكند عرش خداي رحمن به لرزه درميآيد! (لئالي الأخبار، ج ٣، ص ١٨١)
*«مولي اميرالمؤمنين عليهالسلام»:
اِرحَموا الأرْمَلَةَ وَ اليَتيمَ.
نسبت به بيوهزنان و يتيمان دلرحم و مهربان باشيد. (تحفالعقول، ص ١٤٧)
*«پيامبر گرامي اسلام صليالله عليه و آله و سلم»:
كُن لِليَتيمِ كَالأَبِ الرَّحيمِ وَ اَعلَمْ اَنّكَ تَزرَعُ كذلِكَ تَحصُدُ.
نسبت به يتيم مانند يک پدر عطوف و مهربان باش و بدان که تو امروز (هرچه) ميکاري (فردا) آن را درو خواهي کرد. (بحار، ج ٧٧، ص ١٧١)
*«پيامبر گرامي اسلام صليالله عليه و آله و سلم»:
مَن كفي يتيماً في نَفَقتِهِ بِمالِه حتّي يَستَغني وَجَبت لَهُ الجَنّةُ اَلبتّة.
کسي که نفقة يتيمي را با مال خود سرپرستي کند تا به حدّ بينيازي برسد بدون ترديد بهشت براي او واجب ميگردد. (وسائل، ج ١١، ص ٥٦٠)
*«مولي اميرالمؤمنين عليهالسلام»:
ظَلْم اليَتامي والاَيامي يَنزِلُ النِّقَمَ و يَسلُبُ النِّعَمَ أَهلَها.
ظلم و ستم به يتيمان و زنان بيشوهر و بيسرپرست باعث نزول عذاب و نقمت و سلب و زوال نعمت از صاحبانش ميگردد. (فهرست غرر، ص ٤٣١)
*نیاز به محبت و توجه در هر انسانی وجود دارد و همین عامل است که سبب رشد انسان می شود، حال آن که این نیاز و خواسته در کودکان شدیدتر است و این نیاز به وسیله والدین رفع میگردد. پس یتیم در کودکی از این نعمت محروم است و لذا در اسلام چه بسیار سفارش به نوازش کودک یتیم شده و به محبت نسبت به یتیم اجر و منزلتی فراوانی نزد خدا وجود دارد. خدا در مورد یتیم نوازی در قرآن می فرماید:
لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آَمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآَخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِيِّينَ وَآَتَى الْمَالَ عَلَى حُبِّهِ ذَوِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ .....(بقره:177)
نیکوکاری آن نیست که روی خود را به سوی مشرق و [یا] مغرب بگردانید بلکه نیکی آن است که کسی به خدا و روز بازپسین و فرشتگان و کتاب [آسمانی] و پیامبران ایمان آورد و مال [خود] را با وجود دوست داشتنش به خویشاوندان و یتیمان و بینوایان و در راه ماندگان و گدایان و در [راه آزاد کردن] بندگان بدهد.
در این آیه که خداوند مصادیق برّ و نیکوکاری را میشمارد، یتیم نوازی را پس از ایمان به خدا و روز جزا و ایمان به پیامبر و کتاب های آسمانی و ملائکه ذکر میکند و این اهمیت جایگاه این مسئله را میرساند. علامه در مورد این آیه می فرماید: آیه در مقام بیان اوصاف مؤمنان واقعی است و از آن جمله کسی است که مالش را با یتیمان و ذوی القربی و ... از روی محبت تقسیم می کند.
پیامبر (صلي الله عليه و اله) نیز درباره یتیم نوازی می فرماید:
«أتحب أن یلین قلبک و تدرک حاجتک؟ ارحم الیتیم و امسح رأسه و اطعمه من طعامک یلین قلبک و تدرک حاجتک» آیا دوست داری دلت نرم و آرزویت برآورده شود؟ بر یتیم ترحم کن و دست محبت بر سر او بکش و از غذای خود به او بخوران تا قلبت نرم و حاجتت روا گردد.
در سورهي ماعون، نخست پيامبر را مخاطب قرار داده است و اثرات شوم انکار روز جزاء را در اعمال منکران بازگو ميکند.
«اَرَايتَ الَّذی يُکَذِّبُ بِالدّينِ»
آيا ديدي کسي را که روز جزاء را پيوسته انکار ميکند.
سپس بي آن که در انتظار پاسخ اين سوال بماند، ميافزايد: او همان کسي است که يتيم را با خشونت ميراند.
منظور از «اين» در اينجا «جزاء» يا «روز جزاء» است و انکار روز جزاء و دادگاه بزرگ آن بازتاب وسيعي در اعمال انسان دارد که در اين سوره به پنج قسمت آن، اشاره شده است از جمله : «راندن يتيمان با خشونت» و «عدم تشويق ديگران به اطعام افراد مسکين» است، يعني نه خود انفاق ميکنند و نه ديگران را دعوت به اين کار ميکنند.
از آنجايي که (يَحُضُّ) و (يدَُعُّ) به صورت فعل مضارع آمده نشان ميدهد که اين کار مستمر آنهاست در مورد يتيمان و مستمندان.
باز در اينجا اين نکته جلب توجّه ميکند که در مورد يتيمان مسأله عواطف انساني بيشتر مطرح است تا اطعام و سير کردن؛ چرا که بيشترين رنج يتيم از دست دادن کانون عاطفه و غذاي روح است و تغذيهي جسمي در مرحلهي بعد قرار دارد۰
*شخصی خدمت حضرت علی آمد و گفت: من سنگدل شدهام. حرف در من اثر نمیكند. چشم هایم دیگر اشك ندارد. آدم بی تفاوتی شدهام. چه كنم كه سنگدلی و قصاوت قلب من از بین برود؟ حضرت فرمود: برو یك یتیم بگیر. او را به سینهات بچسبان و به او رحم كن. دست روی سر او بكش و به او غذا بده. یتیم نوازی فقط احترام به یتیم نیست، بازسازی و خودسازی خود انسان هم هست. علی بن ابیطالب برادری به نام جعفر طیار دارد. اول بنیانگذار اسلام در آفریقا جعفر طیار است. او جز گروهی بود كه هجرت كرد و به حبشه رفت. او سخنگوی گروه مسلمانان بود. در جنگ موته دو تا دست او مثل حضرت ابوالفضل قطع شد. جفر طیار شخصیت مهمی بود. زمانی كه شهید شد پیغمبر به منزل او آمد. گفت: بچههای شهید كجا هستید. بچههای شهید را گرفت. حدیث داریم: «فضَمَّهُ إِلَى نَفْسِهِ» آنها را در آغوش گرفت و به سینهاش چسباند و دست روی سرشان كشید. بچههای شهید را بو میكرد. چون بچهی شهید یتیم است، بیشتر مهربانی میكرد. قرآن میفرماید: «فَارْزُقُوهُمْ مِنْهُ وَ قُولُوا لَهُمْ قَوْلاً مَعْرُوفاً»(نساء/8) به اینها از رزق خدا بدهید. با اینها همیشه خوب حرف بزنید. گاهی افراد یك مقدار برنج، لپه، روغن به فقیر میدهند اما اینها فایدهای ندارد. باید نشست و برای بچه یتیم قصه گفت. «قَوْلاً مَعْرُوفاً» تنها مسالهی مادیات مهم نیست. ما باید مسالهی عاطفی این بچهها را حل كنیم. نباید بگذاریم كه احساس كمبود كنند. گاهی میبینیم كه یك فرد پولدار از دنیا میرود. مسلما این بچه كه پدر خود را از دست داده است احتیاجی به پول ندارد. ما باید جای خالی پدر را برای او پر كنیم.
این وبلاگ برای پاسخگویی به مسائل اخلاقی وشرعی آماده گی لازم رادارد